Het is niet bekend waardoor de aarde opwarmt.

Lopen de koude rillingen u over de rug als u de wetenschappers hoort discussiëren over de vraag (1) of de aarde opwarmt en aansluitend (2) waarom de aarde opwarmt en (3) of dit goed of slecht is.? Laten we de zaken eens nuchter op een rijtje zetten.

Warmt de aarde op?

aarde De vraag (1) of de aarde opwarmt is eenduidig beantwoord. Ten minste vijf waarnemingen duiden op een gemiddeld warmere aarde. Ten eerste geven temperatuurmeting aan dat de aarde vanaf 1980 tot 0,4 graden warmer is dan de jaren ervoor. Verder is de ijskap op de Zuidpool met 8% gekrompen in de laatste 30 jaar. Ook laten de laatste metingen en berekeningen van satellietgegevens zien dat de aarde warmer wordt. Ze zijn na correcties in overeenstemming met metingen op het aardoppervlak. Als vierde stellen we vast dat het aantal tropische stormen toeneemt door de stijging van de oceaan temperatuur. Ten slotte stellen wetenschappers vast dat de warme en koude stromen in de oceaan veranderen op de manier die de computermodellen voorspellen bij stijgende temperaturen.

Waardoor stijgt de temperatuur?

Grootse CO2 bijdragen

Electriciteitsopwekking (vooral kolencentrales) 24,5%

Ontbossing 18%

Transport (vliegtuigen, schepen en auto's) 13,5%

De temperatuur stijgt licht. (2) Waardoor stijgt de temperatuur van de aard atmosfeer dan? Door het broeikaseffect? Dit verschijnsel maakt de aarde bewoonbaar door vasthouden van de warmte die anders ontsnapt naar de ruimte. Zonder dit verschijnsel is de oppervlakte temperatuur ongeveer een ijzige -20°C. De sterkte van het broeikaseffect is afhankelijk van de chemische samenstelling van de atmosfeer. De verschillende gassen absorberen de infrarode warmtestraling. Verander de samenstelling van de gassen en het broeikaseffect verandert. De menselijke activiteiten hebben de afgelopen eeuw in overvloed methaan, ozon, CFC's en vooral kooldioxine in de atmosfeer gepompt. Het resultaat is het groter broeikaseffect volgens sommige geleerden.

Andere wetenschappers vinden deze redenering veel te simpel. Ze vinden onze kennis nog onvoldoende om te bepalen of het broeikaseffect van hoofdzakelijk belang is, of dat andere oorzaken een rol spelen:

Is opwarming goed of slecht?

Naast de vraag of de gehele aarde opwarmt en waardoor de aarde opwarmt, is de belangrijkste vraag of het goed en slecht is voor de mensheid. Ook hier is het antwoord niet goed te geven. Perioden met hogere temperaturen staan in het verleden vaak bekend om hun voorspoed. Vooral in mildere klimaatgebieden ligt dit voor de hand. Hogere temperaturen geven volkeren die dichter bij de polen leven een voordeel; volkeren rond de evenaar kunnen een nadeel ondervinden. Hier geldt echter dat de lokale omstandigheden zo uiteenlopen dat algemene opmerkingen zinloos zijn. We weten gewoon niet wat de lokale gevolgen zullen zijn.

Kortom, de discussie rond de opwarming van de aarde kent weinig harde argumenten en kan vele vragen niet eenduidig beantwoorden. Waardoor warmt de aarde op? We weten het niet. Is de verandering goed? We weten het niet. Het bestuderen van het klimaat blijft een grote uitdaging om drie redenen:

Wellicht staat een nieuwe ijstijd voor de deur en nemen we de verkeerde maatregelen. Daar wordt u pas koud van. Dat denken overigens ook Russische zonnespecialisten Galina Mashnich and Vladimir Bashkirtsev die een weddenschap hebben afgesloten met de Britise klimaatexpert, James Annan. De Russen denken dat het klimaat over 10 jaar koeler is dan in 2005, omdat de zonne activiteit afneemt. Ze ontvangen $ 10.000 als de wereld afkoelt.

Naschrift: Heeft de wereldwijde opwarming geleid tot meer stormen, droogtes en overstromingen?

Het antwoord op deze vraag is bekend. De vraag is grondig bestudeerd door het "Intergovernmental Panel on Climate Change". In haar rapport uit 2001 concluderen ze dat geen aantoonbare verhoging van het aantal orkanen, stormen, overstromingen en droogtes is vast te stellen. In 2007 zagen ze geen reden om dit opnieuw te onderzoeken.

De zeespiegel steeg de aflopen eeuwen met 1-2 millimeter per jaar in verschillende landen. De afgelopen jaren is geen door de mens veroorzaakte stijging waargenomen. Satelliet metingen staven dit.

Professor Mojib Latif van de Universiteit van Kiel, Duitsland, schrijver van het hierboven genoemde rapport, presenteerde de laatste gegevens op de World Climate Conference begin september 2009 in Genève. Zijn cijfers laten zien dat de gemiddelde wereld temperatuur daalt sinds 2001. Zijn computermodellen voorspellen een verdere verlaging van de temperaturen de komende decennia.

Oceanen niet gestaag warmer

Femke de Jong analyseerde voor haar promotie gegevens van boeien en meetschepen. Hieruit bleek dat een warmere aarde geen gestage opwarming van het oceaanwater met zich mee brengt. Tussen 1950 en 1970 warmde de zee eerst een graad op en werd fors zouter. Daarna koelde de zee af en werd zoeter. Na 1995 warmde de zee weer op. De daling tussen1970 en 1995 hangt samen met het weertype boven de Noord-Atlantische Oceaan waardoor de warmteoverdracht van de lucht naar het water ander verloopt. In de jaren tachtig en negentig gaf de oceaan relatief veel warmte af aan de atmosfeer.

Relatie opwarming - CO2

We heb een grote overeenstemming over wat we weten en wat we nog niet weten. We hebben maar één hard feit: dat de CO2-toename door de mens komt. Al het andere is speculatie. Het is wel warmer geworden en CO2 in theorie leidt tot een opwarming van de aarde. Dat kan dus met elkaar te maken hebben. Maar een verdubbeling van de CO2-concentratie leidt slechts tot een theoretische 1 graad opwarming. Dat is algmeen geaccepteerd. Alleen is die boodschap totaal niet alarmerend. Dus zegt het IPCC dat de aarde de komende eeuw veel meer opwarmt. Dat moet komen van allerlei feedback-mechanismen, die het effect versterken. De belangrijkste kandidaten zijn waterdamp en wolken. Maar over die feedbacks is nog weinig bekend. We verwachten dat de door menselijke activiteit uitgestoten CO2 opwarming zal geven. Tussen 1970 en 2000 is sprake geweest van opwarming. Maar dat betekent niet dat die is veroorzaakt door onze CO2. Andere kandidaten zijn fluctuaties in de oceanen, veranderingen in wolkenbedekkingen, menselijke factoren zoals veranderd landgebruik en de uitstoot van roet. CO2 is een factor, maar lang niet de enige. Het is te simpel te denken dat we de opwarming tegen kunnen gaan door alleen de CO2-uitstoot te beperken.

Zie ook:

Bron: The Economist Grey-sky thinking 7 juli 2007, The Economist 13 th August 2005: Climate chagne, Heat and light en The Guardian, 20 augustus 2005, Climate change sceptics bet $ 10.000 on coller world, Climatology, Changing science, The Economist 10 december 2005; The heat is on, A survey of climate change, The Economist, 9 september 2006. De Volkskant 11 november 2006 Noorpool en Zuidpool zitten op dezelfde wip;The Economist 31 oktober 2009 Letters: A changing climate Horst-Joachim Luedecke;
Datum laatste inhoudelijke wijziging 1 november 2009, oorspronkelijke versie 28 augustus 2001. Oceanen worde niet gestaag warmer. De volkskrant 16 oktober 2010; Er is geen klimaatdebat Marcel Crok De volkskrant 20 november 2010